Köpeklerde Deri , Tüy ve Beslenme

Deri vücudun en büyük organıdır ve çok sayıda önemli işlevi vardır. Yüksek metabolik aktivitesi, protein ve diğer besin kaynaklarına ağır fizyolojik ihtiyaç oluşturur ve besinsel içeriklerdeki değişikliklere de ciddi bir hassasiyet ortaya çıkarır. Dolayısıyla beslenme parametrelerinin köpek ve kedilerin deri ve tüy sağlığına kaydadeğer bir önemi vardır.

Beslenemenin deri hastalıkları terapisine ve sebep sonuç ilişkisine 3 ana başlıkta etkisi vardır ;

  • Besin yetersizliği ya da dengesizliği
  • Düzeltici etkiler için besin takviyeleri
  • Besinsel hassasiyet

DERİ

Yetişkin köpek derisi 3 katmandan oluşur ;

Epidermis (En dış katman)

  • Birincil olarak keratinositlerden oluşur.
    • Keratinositler sülfür içeren proteinlerdir, keratin üretimini sağlarlar

Dermis (Epidermis altı-orta katman)

  • Epidermis’i destekler
    • Kolojen ve liflerden oluşan bir yataktır
    • Derinin bakım ve iyileşmesinden sorumludur

Hipodermis (En alt katman)

  • Değişken miktarlarda yağ içerir
    • Enerji rezervi ve ısı koruma katmanı olarak görevlidir

 TÜY

Köpeklerde 3 tip tüy mevcuttur ;

  • Birincil ya da koruma tüyleri
  • İnce ikincil tüyler
  • Sinüs ya da taktil tüyler

 DERİ VE TÜY’ÜN KÖPEKLERDEKİ FONKSİYONU

Deri ve tüy’ün ana fonsiyonları ;

  • Dış dünyayla köpeğin iç ortamının arasında kapalı bir bariyer olması
  • Köpeğin şeklinin korunması
  • Su kaybına karşı koruma
  • Dış faktörler tarafından fiziksel, kimyasal, ve mikrobiyel yaranlama karşı koruma
  • Besinsel değerlerin depolanması
  • Duyusal algılama
  • Isı regülasyonu
  • D vitamini sentezi
  • Sağlık durumunun önemli bir göstergesi
  • Köpekler arası iletişim (feromon salgılanması vb)

Pigment, immünositler ve mikrofloranın varlığı derinin koruma sisteminede katkıda bulunur.

TÜY BÜYÜMESİ

Tüy büyümesi köpeklerde döngüseldir ve 3 döngü şunlardır ;

  1.  Anajen (Aktif büyüme evresi)
  2. Katajen (Geçiş evresi)
  3. Telojen (Dinlenme evresi)

Köpeklerde tüy değişimi senkronize tek bir evrede gerçekleşmez. Her tüy folikülü farklı bir evrededir ve dolayısıyla tamamen dökülmez veya tamamen değişmez.

Tüy değişimi sonbahar ve ilk bahar da en aktif seviyededir.

Tüy Büyümesini Etkileyen Faktörler ;

  • Gün ışığının uzunluğu
  • Ortam ısısı
  • Hormonal durum
  • Sağlık durumu
  • Besin

KLİNİK BOZUKLUKLAR

Beslenemenin deri hastalıkları terapisine ve sebep sonuç ilişkisine 3 ana başlıkta etkisi vardır ;

  • Besin yetersizliği ya da dengesizliği
  • Düzeltici etkiler için besin takviyeleri
  • Besinsel hassasiyet

Besin Yetersizliği ve Dengesizliği ;

  • Köpeğin tüketimi azaltıldığında
  • Düşük kaliteli mamaların kullanımında
  • Genetik bir bozukluk ya da bir hastalık sebepli besinlerin yeterli sindirimi yapılamadığında

meydana gelir.

Tipik dermatosiz semptomları :

  • Aşırı pul pul dökülme
  • Kızarıklıklar
  • Zayıf tüy büyümesi
  • Yağlı deri

 

 DERİ VE TÜY SAĞLIĞI İÇİN KRİTİK BESİNLER

 

  • Protein
  • Esansiyel Yağ Asitleri
  • Çinko
  • Vitamin A
  • Vitamin E
  • B komleks vitaminleri

Protein ;

Protein yetersizliği aşağıdaki durumlarda kendini gösterebilir ;

  • Aç Kalma
  • Hastalık sebepli iştahsızlık ve anoreksi
  • Uzun süre kötü formülasyonlu mama tüketimi

Optimal tüy büyümesi ve keratinizasyon için köpeğin günlük protein ihtiyacının %25-30’u deri ve tüy için gereklidir. Yetersiz kaldığı durumlarda ;

  • Rengi bozuk ve kolay dökülebilir tüyler
  • Aşırı pullanma
  • İnce, elastik olmayan deri

Gözlemlenir.

Esansiyel Yağ Asitleri ;

Esansiyel Yağ Asitleri eksikliği aşağıdaki durumlarda kendini gösterebilir ;

  • Düşük kalite, az yağlı kuru gıdalar veya yanlış formüle edilmiş ev yemekleri
  • Oksidatif bozunma (anti oksidan eksikliğinden kaynaklanır)
  • Hepatik, Pankreatik, ve ya gastrointestinal hastalıklar

Omega 6 ve Omega 3 serisinin yağ asitlerinin fonksiyonları geniştir. Eksik kaldığı durumlarda ;

  • Soluk kuru tüyler
  • İnce pullanma
  • Yağlı Deri ve tüyler
  • İkincil Piyoderma (Deri İltihabı)
  • Geciken yara iyileşmesi
  •  Büyüme gecikmesi
  • Doğurganlık kaybı

Gözlemlenir.

Çinko ;

Bağırsakta çinko emiliminde oluşabilecek çinko eksikliği ;

  • Aşırı kalsiyum, bakır ve demirin bağırsak emilimi için çinkodan hızlı davranması
  • Tahıl bazlı besinlerde bulunan phytate çinkoyu şelatlarsa
  • Çinko emilimi bozunmaları
  • Ve diğer emilim sendromları

Durumlarında gözlemlenebilir.

En fazla çinko yetmezliği tahıl ve soya bazlı ürünleri tüketetn köpeklerde karşılaşılmıştır.

Semptomları ;

  • Genç köpeklerde büyüme bozuklukları
  • Az iştah (Koku ve tat duyularının yeterli çalışmaması)
  •  Kilo Kaybı
  • Deride kuruma ve pullanma
  • Ayaklarda kesikler
  • Soluk ve sert tüy yapısı
  • İkincil piyoderma (Deri iltihabı)

Vitamin A ;

Vitamin A eksikliği ve fazlalığıda deri bozunmalarına sebebiyet verir. Vitamin A (retinol ve türevleri) hücre büyümesinde etkili olduğu gibi fizyolojik fonksiyonlarıda çeşitlidir. Eksik ve fazla Vitamin A aşağıdaki lezyonları gösterir ;

  • Hiperkeratinizasyon ve pullanma
  • Alopesi (Saç Kıran hastalığı)
  • Mikrobik enfeksiyonlara düşük savunma

Vitamin E ;

Vitamin E doğal antioksidandır. Selenyumla beraber hücre zarlarının stabilitesi için önemli rol oynar. Vitamin E eksikliğide deri bozunmalarına sebebiyet verir.

B Kompleks Vitaminleri ;

Metabolik fonsiyonlarda kofaktör rolü oynarlar, özellikle enerji metabolizmasında. B kompleks vitaminleri eksikliğinde deride  ;

  • Kuruluk
  • Pullanma
  • Alopesi

Görülür.

Biotin eksikliğinde özellikle yüz ve göz etrafında tüy dökülmeleri gözlemlenir.

Niacin eksikliğinde ise aşırı salyalama, ishal, ve yine deri lazyonları gözlemlenir.

ÖZET ;

Besinsel öğelerin köpeklerde deri ve tüy sağlığı için önemi çoktur. Köpeklerin beslenmesi için seçilen yöntem, gıdanın tam ve dengeli formüle edilmiş olması, ve ihtiyaca yönelik ne fazla ne de az besleniyor olması köpeğin deri ve tüy sağlığı için kritiktir.

Tüm deri problemlerinde gözlenebileceği gibi besinsel değerlerin etkisi oldukça yüksek ve aynı zamanda da ciddi rahatsızlık oluşturabilecek riskler taşımaktadır.

Protein ve diğer besinler verilerin eksikliği ve fazlalığı semptomları kısa sürede ortaya çıkaracak, ve tedavi için daha dramatik yöntemler tercih edilmek zorunda kalacaktır.

Dolayısıyla Barf ve çiğ beslenme ile ;

-          Protein :

  • Min % 70 Gerçek et içeriği ile tek tip ve yeterli protein miktarı (KM Bazında %42)

-          Esansiyel Yağ Asitleri :

  • Dengeli ve doğal Omega 3 ve Omega 6 yağ asitleri

-          Çinko :

  • Maydonoz ve sakatat grubundan taze, ve dengeli çinko içeriği

-          Vitamin A :

  • AAFCO standartlarına göre 5000 IU/kg  min değer

-          Vitamin E :

  • Ispanak gibi Vit E olarak yüksek taze ve doğal anti oksidanlar

-          B Kompleks Vitaminleri :

  • Maydonoz ve Et ürünlerinden gelen taze ve gerçek içerik

Eksikliklerinin hiçbiri yaşatılmadığı gibi aynı zamanda da tüm gereklilikler ihtayaç oluştuğu için dışarıdan hazırlanmış sentetik, kimyasal katkılarla değil gerçek et, sakatat, sebze ve meyveler ile sağlanır.

Sindirim üzerindeki olumlu etkisi haricinde Barf ile beslenen köpeklerde ;

  • Her zaman parlak tüyler
  • Köpeğin kokmaması
  • Tüy değişimi dönemlerinde dahi dökülen tüy miktarında azalma
  • Pigmentasyonun oturması
  • Deri rahatsızlıkların uzak bir yaşam

Her zaman gözlemlenir.